AHRC Cyd-greu Ymyriadau Ysgrifennu Creadigol ar gyfer amgylcheddau gofal dwys, hosbis a gofal lliniarol

Mae’r Brifysgol Agored yn falch o gynnig ysgoloriaeth ymchwil bedair blynedd sydd wedi’i hariannu’n llawn ar gyfer y prosiect ‘Cyd-greu Ymyriadau Ysgrifennu Creadigol ar gyfer amgylcheddau gofal dwys, hosbis a gofal lliniarol’.

Mae’r ysgoloriaeth ymchwil yn rhan o Wobr Cronfa Ddoethurol wedi’i Hariannu gan yr AHRC o’r enw Lles.  Bydd yn dechrau ym mis Hydref 2026.

Cefndir y Brifysgol Agored

Y Brifysgol Agored (OU), yw prifysgol fwyaf y DU, ac mae’n arweinydd byd-eang mewn dysgu o bell sy’n hyblyg ac wedi’i gefnogi, gyda chymuned o dros 2 filiwn o ddysgwyr. Fel sefydliad sy’n gyfoethog o ran ei ymchwil, mae’r Brifysgol Agored yn mynd i’r afael â heriau byd-eang mawr drwy ymchwil o’r radd flaenaf sy’n sail i bolisi, ymarfer ac arloesi. Mae ein hyfforddiant doethur yn adlewyrchu ymrwymiad dwfn i gynhwysiant, cyfiawnder cymdeithasol, a chydraddoldeb, gan gynnig diwylliant ymchwil cydweithredol a rhyngddisgyblaethol gyda goruchwyliaeth, hyfforddiant sgiliau a rhwydweithiau byd-eang arbenigol. Yn y Fframwaith Rhagoriaeth Ymchwil diweddaraf, roedd 72% o’n hymchwil yn cael ei ystyried i fod o’r radd flaenaf neu’n rhagorol yn rhyngwladol gan ein gosod yn nhraean uchaf o brifysgolion y DU ar gyfer rhagoriaeth ymchwil.

Cefndir Lles

Mae’r rhaglen Gwobrau Ffocws Doethurol Lles yn cael ei chynnal gan gonsortia o chwe phrifysgol o Gymru, gan gynnwys y Brifysgol Agored, a chaiff ei harwain gan Brifysgol Abertawe. Bydd Lles yn ariannu cyfanswm o 28 ysgoloriaeth ymchwil PhD dros 4 carfan. Bydd ysgoloriaethau ymchwil Lles yn archwilio ac yn arddangos sut gall y celfyddydau a dyniaethau gyfrannu at blaned, pobl, a llefydd iach. Wrth galon y prosiect mae Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015. Cafodd y ddeddfwriaeth unigryw yma ei dylunio i wella lles a chynaliadwyedd pobl a llefydd yng Nghymru. Y nod sy’n sail i Lles yw gweithio gyda’r weledigaeth honno a’i datblygu. Bydd ei holl fyfyrwyr yn derbyn hyfforddiant wedi’i deilwra’n arbennig mewn cydweithrediad gyda Swyddfa Comisiynydd Cenedlaethau’r Dyfodol ynghylch y Ddeddf, ei pum ffordd o weithio a sut mae’r rhain yn cael eu defnyddio mewn bywyd a pholisi cyhoeddus.  Bydd pob myfyriwr Lles yn ymgymryd â lleoliad a gynhelir gyda chorff cyhoeddus yng Nghymru lle byddant yn datblygu eu profiadau ymchwil a chyflogaeth.

Trosolwg o’r Prosiect

Mae’r Brifysgol Agored yn croesawu cynigion PhD ar gyfer y prosiect ‘Cyd-greu Ymyriadau Ysgrifennu Creadigol ar gyfer amgylcheddau gofal dwys, hosbis a gofal lliniarol’.

Bydd y prosiect PhD hwn, mewn cydweithrediad â rhai yn y proffesiynau gofal ac amgylchedd gofal lliniarol, yn gweithio i ddatblygu’r prosesau moesegol, methodolegol a gwerthuso sy’n angenrheidiol er mwyn sefydlu Ymyriadau Ysgrifennu Creadigol fel adnodd allweddol wrth hyrwyddo lles meddyliol o fewn y gymuned gofal.

Byddwch yn ymchwilio sut, ac ym mha ffordd y gall prosiectau sydd wedi’u cyd-greu ac sy’n seiliedig ar y celfyddydau fod yn sail i arfer Ysgrifennu Creadigol sy’n gallu darparu dulliau effeithiol a chost-isel o gefnogi lles asiantaeth a galwedigaethol ymysg darparwyr gofal ar y rheng flaen.

Byddwch hefyd yn archwilio sut y gall ymyriadau o’r fath, sy’n seiliedig ar weithdai dadansoddi ar y cyd wedi’u teilwra, ddarparu fframweithiau newydd ar gyfer creu a gwerthuso arfer cyfranogol mewn ffyrdd y gellir eu hailadrodd mewn amgylchiadau cefnogi cymdeithasol dan bwysau eraill. 

Byddwch chi, a’r tîm, yn sicrhau bod y gymuned yr ymchwiliwyd iddi yn rhan hanfodol o’r prosiect ymchwil yn arbenigwyr yn eu profiad bywyd eu hunain gan mai un o nodau allweddol ymchwil gweithredol cyfranogol (PAR) yw galluogi i feithrin capasiti o fewn y gymuned ymchwil drwy ei phroses iteraidd o ‘ymchwil, dysgu a gweithredu’, lle mai’r sylfaen yw ‘perthnasoedd o gyd-ymddiriedaeth’ (Grant, 2008, t. 591). 

Gan weithio gyda goruchwylwyr, sy’n arbenigwyr mewn ymchwil celfyddydau cyfranogol ac mewn cyd-greu moesegol, byddwch yn ennill sgiliau mewn hwyluso yn seiliedig ar y gymuned, ymchwil archifol a dulliau ethnograffigol beirniadol. Bydd y PhD yn eich darparu chi fel ymchwilydd celfyddydau cyfranogol effeithiol gyda chyfres o sgiliau i’w hailddefnyddio mewn lleoliadau lles, cymunedol a darparu gofal. 

Byddwch yn cael eich cefnogi gan dîm goruchwylio sy’n cynnwys yr Athro Siobhan Campbell, Dr Sally Blackburn-Daniels, a Dr Bethan Michael-Fox. Byddwch wedi’ch lleol yn yr Adran Saesneg ac Ysgrifennu Creadigol yng Nghyfadran y Celfyddydau a Gwyddorau Cymdeithasol y Brifysgol Agored. Byddwch yn cael budd o adnoddau prif gampws y Brifysgol Agored yn Milton Keynes yn ogystal â swyddfa’r Brifysgol Agored yng Nghymru, yng Nghaerdydd.

Lleoliad

Mae’n ofynnol i holl fyfyrwyr Lles ymgymryd â lleoliad sy’n gyfanswm o dri mis o leiaf. Ar gyfer y prosiect hwn, bydd y lleoliad yn cefnogi’r ymchwilydd PhD i weithio o fewn darpariaeth sy’n seiliedig ar y celfyddydau ac ysgrifennu creadigol gyda phartneriaid hen a newydd gan gynnwys Cynghorau Celfyddydau Ymddiriedolaethau’r GIG, Cymdeithas Caplaniaid Hosbis a Gofal Lliniarol a Rhwydwaith Cenedlaethol y Celfyddydau mewn Ysbytai.  Gan weithio ochr yn ochr gyda rhanddeiliaid, bydd yr ymchwilydd PhD yn helpu i wneud y cysylltiadau rhwng arfer cyfranogol a chamau gweithredu dilynol yn weledol, lle y gall cofnodi’r hyn nad yw’n cael ei ddweud fwydo i mewn i gefnogaeth wedi’i thargedu yn y dyfodol.

Gweminar yr ymgeisydd

Cynhelir gweminar ar gyfer ymgeiswyr unrhyw un o’r prosiectau Lles ar ddydd Mawrth 3 Mawrth am 4pm (GMT). Bydd cyfle hefyd i ddeall Lles a gofyn cwestiynau. Er mwyn cofrestru ar gyfer y gweminar, cwblhewch y ffurflen yma:

Meini Prawf Mynediad

Mae’r ysgoloriaethau ymchwil yn agored i bob ymgeisydd PhD sy’n bodloni meini prawf mynediad PhD y Brifysgol Agored.  Mae croeso mawr i fyfyrwyr o gefndiroedd academaidd anhraddodiadol ymgeisio yn ogystal.

Mae’r ysgoloriaeth ymchwil hon yn agored i’r holl ymgeiswyr sy’n gymwys ar gyfer ffïoedd gartref. 

Rydym yn croesawu ceisiadau gan ymgeiswyr sy’n preswylio yng Nghymru, neu/ac sydd â chysylltiad personol, o ran treftadaeth neu sy’n cael ei arwain gan arfer gyda Chymru.

Mae Lles wedi ymrwymo i gefnogi a hyrwyddo cydraddoldeb ac amrywiaeth a chreu amgylchedd cynhwysol i bawb. Rydym yn croesawu ceisiadau gan holl aelodau’r gymuned fyd-eang, waeth beth fo’u hoedran, anabledd, statws priodasol a phartneriaeth sifil, beichiogrwydd a mamolaeth, hil, crefydd neu gred (gan gynnwys diffyg cred), hunaniaeth rywiol, mynegiant o rywedd a chyfeiriadedd rhywiol.

Asesiad

Bydd ymgeiswyr a roddir ar restr fer yn cael eu gwahodd i gyfweliad. Fel rhan o’r broses gyfweld, gofynnir i ymgeiswyr roi cyflwyniad byr ac ateb cyfres o gwestiynau gan y panel.  Cynhelir cyfweliadau ar-lein gan ddefnyddio Microsoft Teams. Gellir cynnal cyfweliadau yn Gymraeg os gwneir cais am hynny.

Sut i wneud cais

Dylai ceisiadau gael eu derbyn heb fod yn hwyrach na hanner dydd, ar ddydd Gwener 27 Mawrth 2026 gan gynnwys yr holl ddogfennau angenrheidiol. Oherwydd nifer y ceisiadau a dderbynnir, ni fydd ceisiadau anghyflawn yn cael eu hystyried.

Bydd myfyrwyr yn cael eu hannog yn gryf i gysylltu gyda’r tîm goruchwylio ar gyfer y prosiect hwn yn y Brifysgol Agored er mwyn trafod eu syniadau prosiect a sut y gallai’r rhain fod yn rhan o ffocws y wobr yma. 

Byddwch angen cyflwyno cais i’r Brifysgol Agored, gan gynnwys y canlynol:

• Ffurflen gais y Brifysgol Agored – nodwch ar ffurflen gais y Brifysgol Agored eich bod yn ymgeisio am y wobr hon drwy gwblhau adran C1, gan roi ‘Gwobr Ffocws Lles - Disgyblaeth’ fel Cyfeirnod yr Hysbyseb.
• Ffurflen HESA (gorfodol ar gyfer yr holl ymgeiswyr) – Er mwyn ein helpu ni i adnabod eich ffeil yn hawdd, cofiwch wneud yn siŵr eich bod yn cynnwys eich enw fel enw’r ffeil.
• Cynnig ymchwil (heb fod yn hirach na 1500 gair)

Nodwch os gwelwch yn dda, y bydd ceisiadau dysgu o bell yn cael eu prosesu ar wahân ac nad ydynt yn rhan o’r llwybr ariannu.

Cyfeiriadau - Darparwch enwau a chyfeiriadau e-bost dau ganolwr ar y ffurflen gais sy’n gallu rhoi sylwadau ar eich galluoedd academaidd a’ch potensial i ymgymryd ag ymchwil yn llwyddiannus.

Dylid cyflwyno’r ceisiadau a’r dogfennau atodol dros e-bost at [email protected] erbyn hanner dydd, Ddydd Gwener 27 Mawrth 2026.

Cyllid

Mae’r ysgoloriaeth ymchwil a ariennir gan yr AHRC yn cynnwys ffïoedd dysgu, cyflog di-dreth blynyddol yn unol ag isafswm cyfraddau UKRI (ar hyn o bryd £20,780 ar gyfer amser llawn 2025-26) ac mae’n cynnwys mynediad at Grant Cynnal Hyfforddiant Ymchwil. Croesawir ceisiadau llawn amser a rhan amser. Os oes gennych chi anabledd, mae’n bosib y byddai gennych hawl i Lwfans Myfyriwr Anabl (DSA) yn ychwanegol at eich ysgoloriaeth ymchwil.